Verdraagzaamheid…?

De laatste jaren staat, vooral door diverse problemen met de Islam, de verhouding tussen de verschillende godsdiensten onderling en die tussen gelovigen en niet-gelovigen centraal.

Hindernis?
Een algemeen gehuldigde opvatting is daarbij dat hoe overtuigder, strenger, sterker of dieper iemand gelooft, hoe minder verdraagzaam hij of zij is. Het vreedzaam samenleven wordt in deze visie dan ook vooral bemoeilijkt door strenge religies, al of niet belichaamd in een instituut (waarbij altijd als eerste aan de Rooms-Katholieke Kerk c.q. het Vaticaan wordt gedacht).

Misvatting
Zoals vaker het geval is, is ook deze opvatting een misvatting. In de eerste plaats is het voor mensen met een sterk en diep geloof gemakkelijker om zich, met een beetje goede wil, in te leven in mensen die eveneens een sterk geloof hebben. Mensen die weten hoe waardevol het eigen geloof is, kunnen zich (als het goed is) vrij eenvoudig voorstellen, hoe waardevol en belangrijk een diep geloof ook voor een andere is of kan zijn.

Groter
Iemand met een zwak geloof of een vaag geloof in ‘Iets’, kan zich daarentegen vaak minder goed verplaatsen in mensen met een diep geloof. Misschien hebben zij vroeger wel een sterk geloof gehad of verlangen zij naar de diepte en de ‘zekerheid’ van een krachtig geloof, maar aangezien ze dat zelf missen of zijn kwijtgeraakt, is de kloof met diepgelovigen groter, dan in het geval van diepgelovigen onderling.

Grootst
Voor mensen die zelf helemaal geen geloof hebben (gehad) is de kloof met diepgelovigen het grootst: voor hen zal het moeilijk zo niet onmogelijk zijn om zich voor te stellen wat een gelovige in zijn of haar geloof ervaart en hoe intens, diep en waardevol geloof kan zijn.

Onbegrip
Tenslotte zijn er dan nog mensen die elke vorm van geloof of religie achterhaald, dom of onzin vinden. Zij zullen meestal weinig of geen begrip voor gelovigen in het algemeen, en voor diepgelovigen in het bijzonder kunnen opbrengen. Liefst zouden deze mensen elke vorm van godsdienst helemaal ‘afgeschaft’ zien.

Oplossing?
Vaak wordt dat laatste standpunt voorgesteld als een ‘oplossing’ voor alle ‘ellende’ die, in de ogen van zulke mensen, uit de godsdienst voortkomt. Als mensen maar geen extreme standpunten meer zouden huldigen en geen diepe en sterke geloofsovertuigingen meer zouden hebben, dan zou er ‘vanzelf’ een verdraagzame samenleving ontstaan.

Herkenning
Zoals in het voorgaande uitgelegd, kunnen diepgelovigen onderling weliswaar heel erg van mening verschillen en zijn (ook heftige) conflicten niet uit te sluiten, toch bevinden zij zich onderling in een vergelijkbare positie. Daardoor is er niet alleen ook respect voor elkaars overtuiging, maar ook een inleven in elkaars situatie mogelijk.

Paradoxaal
Omdat dat laatste iets is, wat mensen die niet geloven maar moeilijk of slechts bij benadering lijken te kunnen, lijkt het voor de hand te liggen dat mensen van verschillend geloof eerder onderling verdraagzaam kunnen zijn, dan gelovigen en ongelovigen samen.

Gezamelijk
De geschiedenis laat zien dat dit regelmatig inderdaad zo is gegaan: het idee van een neutrale overheid is in de 17e eeuw in praktijk gebracht in samenlevingen waarin protestanten van verschillende richtingen of protestanten en katholieken samen moesten zien uit te komen. Maar bijvoorbeeld ook de vorming van het CDA is een voorbeeld van hoe oorspronkelijk protestantse en katholieke partijen het eens konden worden over een gezamelijke politieke lijn.

Confrontatie
Waar echter christenen tegenover athexc3xafsten stonden, zoals in de latere communistische landen, bleek er geen compromis over een neutrale overheid mogelijk. De communistische regeringen waren in theorie wel neutraal, maar in de praktijk werden de gelovigen gediscrimineerd, onderdrukt, vervolgd en regelmatig zelfs omgebracht. In het athexc3xafstische wereldbeeld bleek geen plaats voor gelovigen…

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s