Waarheid en/of Eenheid…?

Een centraal spanningsveld in het Christendom is de verhouding tussen Waarheid en Eenheid. Aangezien Christus Zich in de Bijbel bekend maakt als zijnde “de Weg, de Waarheid en het Leven” en zijn volgelingen oproept tot eenheid, raakt deze verhouding de kern van het geloof.

Hoogstpersoonlijk
Geloof is in de kern een hoogstpersoonlijke keuze, namelijk die van het al of niet geloven van wat overgeleverd is, van het al of niet aanvaarden van Gods Liefde en daarmee van het al of niet deelhebben aan het Mystieke Lichaam van Christus en zo in de Verlossing die Hij voor ons bewerkstelligd heeft.
Daarnaast is geloof ook een subjectieve aangelegenheid omdat het door iedereen op zijn eigen manier geinterpreteerd, beleefd, ingevuld en gevoeld wordt. Dat is het gevolg van het feit dat geloven zowel iemands diepste kern, als zijn of haar hele wezen raakt, betreft en omvat.

Meningsverschillen
Teveel nadruk op de subjectieve beleving, op het persoonlijke en het individuele kan echter gauw leiden tot grote meningsverschillen met andere gelovigen. Hoe meer iemand zijn eigen persoonlijke visie en beleving als ‘de waarheid’ ziet, hoe eerder men daardoor in conflict komt met de zienswijze van een ander, die zijn of haar geloof op zijn manier beleeft.
Er zijn in zo’n geval twee mogelijkheden:
– Ofwel men vindt de (eigen) waarheid belangrijker dan de eenheid – en ieder gaat zijns weegs;
– Ofwel men vindt de eenheid belangrijker dan de (eigen) waarheid – en probeert het met elkaar eens te worden.

Waarheid boven Eenheid
De nadruk op de eigen waarheid, op het eigen ‘pure geloof’ is vooral te vinden in de protestantse hoek. Daar ligt de nadruk op het individuele geloof, dat boven de eenheid gaat. Vanuit die gedacht hebben de protestanten zich in de 16e eeuw afgescheiden van de Rooms-Katholieke Kerk, zich losgemaakt uit de eenheid rondom de Paus.
Helaas bleef het niet bij die ene afscheiding, maar bleek het protestantse principe van ‘waarheid boven eenheid’ een ‘repeterende breuk’… gaandeweg scheidden zich telkens weer grotere en kleinere groepen af omdat hun ‘waarheid’ anders was dan die van de meerderheid. Resultaat was en is nog steeds een enorme versnipperde verscheidenheid van kerken, richtingen, gemeenten, gemeenschappen en individuen.

Eenheid boven Waarheid?
In de katholieke traditie gaat daarentegen de Eenheid boven de Waarheid. Dit lijkt te suggereren dat dan de waarheid wordt opgeofferd aan de eenheid, maar dat is niet het geval. Door het bewaren van de eenheid met de Paus, sluit men zich namelijk ‘automatisch’ aan bij de ‘waarheid’ zoals die is neergelegd in de leer van de Kerk en die door het pauselijke gezag wordt gewaarborgd.
Waarheid zoals je die zelf ziet, zonder daarbij rekening te houden met een ander, of je zelfs van anderen af te scheiden is namelijk egocentrisch en daarom niet christelijk. Waarheid veronderstelt gemeenschappelijkheid en op grond van het Evangelie gemeenschap met Christus.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s